آخرین اخبار
پربیننده ترین ها
کد خبر: ۱۲۹۷۱
تاریخ انتشار: ۲۳ آبان ۱۳۹۶ - ۰۸:۵۵
راه‌اندازی راه‌آهن زاهدان- چابهار از موضوعاتی است که اهمیت بسزایی داشته و حتی می‌توان این خط را تا افغانستان یا دیگر کشورهای مشترک‌المنافع ادامه داد.

آسمان آبی : حدود 30 تا 35درصد بازار واردات غیرنفتی افغانستان در اختیار ایران است و سهمی در همین حد نیز به کشور پاکستان مربوط می‌شود. در چنین شرایطی، با این‌که در بندر چابهار ظرفیت بسیار خوبی برای صادرات کالا به کشورهای آسیای میانه و افغانستان وجود دارد، در سال‌های گذشته از ظرفیت‌های موجود در این منطقه برای توسعه صادرات کمتر بهره‌ گرفته شده است. حال پس از مدت‌ها نخستین محموله صادراتی گندم هند از طریق بندر چابهار راهی افغانستان شده است، اما در کنار ظرفیت ایجادشده در زمینه ترانزیت کالا از طریق این شهر، به نظر می‌رسد همچنان بسترهای لازم برای توسعه صادرات از طریق منطقه آزاد چابهار مهیا نیست. در این زمینه با محمدمهدی جوانمردقصاب، رئیس میز افغانستان سازمان توسعه تجارت و رایزن تجاری سابق ایران در افغانستان،گفت‌وگو کرده‌ایم.

در سال‌های گذشته، از ظرفیت‌های چابهار برای توسعه صادرات بهره چندانی گرفته نشده است. حال ترانزیت کالا از این بندر تا چه اندازه می‌تواند در توسعه صادرات از این منطقه اثرگذار باشد؟
همان‌طور که اشاره شد آن‌چه اکنون اتفاق افتاده ترانزیت است، نه توسعه صادرات. در گذشته یکی از موضوعات و مشکلات جدی که در چابهار وجود داشت این بود که از این منطقه کامیون رفت‌و‌آمد نمی‌کرد، اما اکنون با ایجاد مسیری برای ترانزیت گندم، عملا بحث حمل‌و‌نقل راه افتاده است، هرچند همچنان در این حوزه با مشکلات عدیده‌ای مواجه هستیم.

مشکلات موجود به مسائل امنیتی مربوط می‌شود؟
تاکید می‌کنم که به‌هیچ‌عنوان در منطقه چابهار بحث‌های امنیتی وجود ندارد، اما در حوزه مسائل کاربردی و درون‌گروهی مشکلاتی وجود دارد؛ برای مثال، گاه گمرک هماهنگی لازم را ندارد و گاه مناطق آزاد یا دیگر بخش‌ها، اما به‌هرصورت همه مشکلات موجود به‌نوعی به تفاسیر و نحوه اجرای قانون برمی‌گردند و اگر در قانون‌گذاری و اجرا به موفقیت برسیم می‌توان از این منطقه برای توسعه صادرات نیز بهره گرفت. اکنون آن‌چه رخ می‌دهد ترانزیت است، اما باید به‌سمتی حرکت کنیم که چابهار به محلی برای فرآوری مواد اولیه و صادرات آن‌ها تبدیل شود. در هر صورت، هنوز قوانین موجود برای رسیدن به نقطه توسعه صادرات یا جذب مشتری جذابیت ندارد و حتی همین امروز که در چابهار حضور داشتیم، تاجران از موانع موجود گلایه‌های متعدد داشتند. اکنون گرچه قوانین متعددی در این زمینه وجود دارد، همچنان موانعی بر سر راه ترانزیت و سرمایه‌گذاری در منطقه آزاد چابهار قرار دارد و مسائلی مانند آماده‌نبودن زیرساخت‌های مناسب یا دسترسی‌نداشتن به آب و برق و دیگر انرژی‌ها مانع از جذب سرمایه‌گذار در این منطقه می‌شود.

اکنون خود افغان‌ها هم در منطقه آزاد چابهار سرمایه‌گذاری کرده‌اند؟
همین حالا حدود صد تا 150 شرکت افغانستان به سرمایه‌گذاری در این منطقه پرداخته‌اند که برخی از آن‌ها در افغانستان صاحب‌نام هستند، اما متاسفانه همان‌طور که اشاره شد، قوانین موجود به‌گونه‌ای است که حمایت کافی از سرمایه‌گذاران صورت نمی‌گیرد، درحالی‌که برای توسعه صادرات جذب سرمایه‌گذار خارجی می‌تواند بسیار اثرگذار باشد. این‌که به این منطقه تنها به چشم محلی برای ترانزیت کالا نگاه شود رویکردی نادرست است و باید به فکر جذب سرمایه‌های بیشتر و سرمایه‌گذاری مشترک بود. در واقع، چابهار ظرفیتی دارد که می‌توان از آن برای جابه‌جایی کالای محصولات ایران و بسیاری کشورها استفاده کرد؛ چراکه این بندر بهترین راه برای دسترسی به کشورهای آسیای میانه و افغانستان محسوب می‌شود؛ به‌شرطی که برنامه جامع و مدونی برای توسعه صادرات و تراتزیت داشته باشیم.

برای توسعه این ظرفیت‌ها ازسوی مسئولان وعده‌ای داده نشده است؟
راه‌اندازی راه‌آهن زاهدان- چابهار از موضوعاتی است که اهمیت بسزایی داشته و حتی می‌توان این خط را تا افغانستان یا دیگر کشورهای مشترک‌المنافع ادامه داد. حال گفته می‌شود ایجاد این خط راه‌آهن در دستور کار قرار گرفته و در سه تا چهار سال آینده بهره‌برداری می‌شود.

تنها ایجاد راه‌آهن برای توسعه صادرات از منطقه آزاد چابهار کفایت می‌کند؟
نکته مهم دیگر بحث پتروشیمی است. در جلساتی که با تولیدکنندگان داشتیم تاکید داشتند لازم است در چابهار مواد اولیه به قیمت صادراتی آن‌ها در اختیار سرمایه‌گذاران خارجی قرار گیرد که در این منطقه مواد اولیه فرآوری شده و به‌شکل محصول دارای ارزش افزوده صادر شوند. جای سوال است که چرا به مناطق آزاد به‌عنوان محلی برای توسعه صادرات نگاه نمی‌شود تا عده‌ای به سرمایه‌گذاری در این نقاط بپردازند. اکنون هیچ مزیتی برای این مناطق وجود ندارد، درحالی‌که در این سال‌ها همواره تولیدکنندگان گلایه داشته‌اند که چرا مواد اولیه پتروشیمی با قیمتی پایین‌تر از قیمت داخلی صادر می‌شوند. شاید زمان آن رسیده باشد که با ایجاد هیئتی متشکل از نهادهای مرتبط صفر تا صد ترانزیت از این منطقه و بحث توسعه صادرات آن مورد توجه جدی قرار گیرد.


نظرشما
نام:
ایمیل:
* نظر: